Jak zostać freelancerem w Niemczech?

Bycie freelancerem to marzenie wielu. Elastyczne godziny pracy i kontrola zarobków to największe zalety tej formy pracy. Nie w każdej dziedzinie jest to możliwe, ale wiele wolnych zawodów pozwala na taką swobodę. Uniezależnienie się od miejsca pracy daje możliwość wypróbowania życia jako cyfrowy nomada. Praca zdalna to jednak także duże ryzyko. Zanim podejmiesz ten śmiały krok na drodze zmiany ścieżki kariery, sprawdź jak można zostać freelancerem za granicą, a konkretniej w Niemczech.

Zdefiniuj charakter wykonywanej pracy

W Niemczech rozróżnia się pojęcia „freelancer‟ oraz „samozatrudniony‟. Terminy te są pozornie podobne, ale zasadniczo różnią się one dla niemieckiego urzędu skarbowego. Freelancerzy pracują na własne nazwisko, dla jednego lub wielu klientów. Określenie to wiąże się z wykonywaniem wolnych zawodów takich jak m.in. prawnik, księgowy, doradca podatkowy, architekt, lekarz, dentysta, weterynarz, psycholog, terapeuta, dziennikarz, tłumacz, pisarz, nauczyciel, artysta, fotograf, projektant, muzyk, aktor. Wszyscy inni uznawani są za samozatrudnionych tzw. Gewerbetreibende czyli szeroko rozumianych rzemieślników, którzy muszą zarejestrować swoją działalność, a także płacić podatek od prowadzonej działalności.

Załóż konto w banku

Bez konta w banku nie sfinalizujemy procesu przejścia na freelance na niemieckim rynku. Samo założenie konta bankowego dla zameldowanych mieszkańców Niemiec jest stosunkowo łatwe, ale nie każdy bank oferuje takie same warunki. Na początku przydatne może się okazać darmowe konto z bankowością online. Warto także rozważyć otwarcie osobnego konta prywatnego i zawodowego. Konto biznesowe może służyć do otrzymywania zarobionych wpływów oraz wykonywania płatności. Każdego miesiąca można z tego konta wykonywać przelew na konto prywatne dla pokrycia osobistych wydatków.

Zdobądź niemiecki numer podatkowy

Freelancerzy operujący na niemieckim rynku pracy muszą postarać się o niemiecki numer podatkowy. Jest on znany pod następującymi nazwami: Steueridentifikationsnummer, steuerliche Identifikationsnummer, Steuer-IdNr., IdNr. lub Steuer-ID. Numer ten wydawany jest przez Bundeszentralamt für Steuern. Kiedy już go zdobędziemy, następnym krokiem jest zarejestrowanie się w urzędzie skarbowym poprzez wypełnienie dokumentu o nazwie “Fragenbogen zur steuerliche Erfassung”. Dokument dostępny jest online do pobrania lub w formie elektronicznej w systemie ELSTER. Ponadto w internecie można znaleźć wiele wskazówek tłumaczących jak poprawnie wypełnić ten formularz. Należy w nim podać otrzymany numer podatkowy, numer konta, opisać charakter wykonywanej pracy, oszacować zarobki, oszacować wydatki i wskazać, czy będzie się płaciło podatek VAT (zarobki poniżej 17.500€ rocznie są zwolnione z podatku VAT i stosuje się do nich tzw. Kleinunternehmerregelung — określenie to, wraz z odniesieniem do stosownego zapisu ustawy powinno znaleźć się na fakturze). Następnie urząd skarbowy określa, czy kwalifikujemy się do wykonywania zawodu freelancera. 

Zadbaj o ubezpieczenie

Kiedy najgorsze formalności mamy już za sobą, pozostaje zadbać o ubezpieczenie. W niemieckim systemie zdrowotnym istnieje rozróżnienie pomiędzy ubezpieczeniem państwowym a prywatnym. Freelancerom, a zwłaszcza takim, którzy nie planują związać się z Niemcami do końca życia, doradza się ubezpieczenie prywatne. Istnieje wiele firm, które oferują taki rodzaj ubezpieczenia. Przed podjęciem decyzji warto porównać zróżnicowane oferty.

Rozlicz się z niemieckim urzędem skarbowym (Finanzamt)

W odróżnieniu od prac kontraktowych, w których to pracodawca płaci podatki w imieniu pracownika, jako wolny strzelec nie masz pracodawcy, więc podatki musisz opłacać samodzielnie. Podatek dochodowy do zapłacenia musi obejmować jeden rok kalendarzowy działalności handlowej.  Twoje oświadczenie o dochodach jako freelancer musi mieć formę oceny zysków/strat, co jest o wiele prostsze w porównaniu do deklarowania rocznych sprawozdań finansowych. Do deklarowania dochodów i płacenia podatków dochodowych w Niemczech służy elektroniczny system o nazwie „ELektronische STeuerERklärung — ELSTER” lub elektroniczne zeznanie podatkowe.

Skorzystaj z porady eksperta podatkowego

Niemiecka biurokracja, a zwłaszcza sprawy podatkowe mogą przyprawić o zawrót głowy. Na szczęście nie jesteś pierwszą i ostatnią osobą, która musi się z tym wszystkim zmierzyć. W razie wątpliwości, skorzystaj z porady profesjonalnego doradcy podatkowego czyli Steuerberatera. Taka usługa wiąże się jednak z dodatkowymi kosztami. Bywa też tak, że w danym mieście istnieją stowarzyszenia, po zapisaniu się do których, oferują usługi po cenach niższych niż rynkowe.

Prowadź księgowość

Postaraj się o porządek w dokumentach. W ten sposób prowadzenie księgowości i późniejsze rozliczenie z urzędem skarbowym będzie dużo łatwiejsze. Załóż osobny segregator na wszelkie biznesowe dokumenty. Opisuj dokładnie rachunki, a żadnego nie wyrzucaj. W razie potrzeby, skonsultuj się z profesjonalną księgową.